- خانه
- مجله ایلیاوب
- سئو
- CDN چیست و چه فرقی با کش و هاست دارد؟
CDN چیست و چه فرقی با کش و هاست دارد؟
CDN رونوشت فایل را نزدیکتر به بازدیدکننده نگه میدارد و جای هاست اصلی نیست. اگر بعد از ویرایش هنوز فایل کهنه دیده میشود، حافظهٔ همین شبکه را هم باید خالی کرد.
فهرست مطالب
- چه چیزی را از هاست برمیدارد
- هاست و دامنه سر جایشان میمانند
- با کش داخل سایت یکی نیست
- سایت محلی همیشه به این لایه نیاز ندارد
- وقتی شبکه خراب است سایت را گروگان نگیرید
- سه لایه را با هم عوضی نگیرید
- پنج کنترل موقع وصل کردن
- خطاهایی که صفحه را کهنه یا قطع میکند
- سوالات متداول
- CDN همان هاست بهتر است؟
- با داشتن کش وردپرس دیگر لازم است؟
- چرا تصویر را عوض کردم و هنوز عکس قدیمی است؟
- ایمیل سایت به CDN ربط دارد؟
- اگر شرکت CDN قطع شود سایت هم میخوابد؟
- ادامه مسیر
- جمعبندی
CDN شبکهای از سرورهاست که رونوشتی از فایلهای سایت را نزدیکتر به بازدیدکننده تحویل میدهد تا همهٔ درخواستها یکجا به هاست اصلی نرسند. هاست همچنان جای اصلی فایل و برنامه است. این شبکه، کش مرورگر و کش داخل هاست نیست و خالی کردن یکی، دیگری را پاک نمیکند.
چه چیزی را از هاست برمیدارد
بازدیدکننده برای دیدن صفحه به تصویر، شیوهٔ نمایش و فایل برنامه نیاز دارد. بدون CDN همهٔ اینها از همان سروری میآید که سایت را آنجا نصب کردهاید. CDN یک رونوشت از فایلهای ثابت را روی سرورهای پخش نگه میدارد و بسیاری از درخواستها همانجا جواب میگیرند.
صفحهٔ شخصی هر کاربر، مثل سبد خرید و پیشخوان مدیریت، نباید از یک رونوشت ثابت جواب بگیرد. آن بخش همچنان باید به برنامهٔ اصلی برسد. اگر شبکه همهچیز را یکسان ذخیره کند، دو مشتری یک سبد را میبینند یا مدیر تغییر را دیر میبیند.
این کار جای سبک کردن خود تصویر را نمیگیرد. فایل سنگین، از هر سروری که بیاید سنگین است. CDN فاصله را کم میکند، وزن فایل را نه.
هاست و دامنه سر جایشان میمانند
CDN هاست نیست. اگر اشتراک هاست تمام شود یا برنامه خراب شود، شبکه هم دیر یا زود چیزی برای پخش ندارد. دامنه هم همان نام قبلی است. معمولاً رکورد نام طوری تنظیم میشود که اول به شبکه برسد و شبکه، در صورت نیاز، سراغ هاست اصلی برود.
همین تنظیم است که ایمیل را به خطر میاندازد. اگر با وصل کردن CDN دفترچهٔ دامنه عوض شود و رکورد نامه کپی نشود، سایت از مسیر جدید باز میشود و نامه قطع میشود. قبل از این تغییر، رکورد ایمیل را یادداشت کنید. جزئیات دفترچه در مطلب نیمسرور آمده است.
قفل مرورگر هم خودکار از هاست به شبکه منتقل نمیشود. شبکه باید برای همان دامنه گواهی معتبر داشته باشد. اگر مسیر بین شبکه و هاست اصلی رمز نشده باشد، قفلی که بازدیدکننده میبیند همهٔ راه را پوشش نمیدهد. موقع انتخاب پلن، رمز شدن هر دو تکه را بپرسید نه فقط قفل روی مرورگر را.
با کش داخل سایت یکی نیست
کش هاست یا افزونه، صفحه را روی همان سرور اصلی آماده نگه میدارد. کش مرورگر روی دستگاه بازدیدکننده است. CDN لایهٔ سومی است، بیرون از آن سرور. خالی کردن کش وردپرس، رونوشت نشسته روی شبکه را الزاماً برنمیدارد.
برای همین بعد از عوض کردن تصویر یا قیمت، اگر خودتان در پنجرهٔ خصوصی هنوز فایل قبلی را میبینید، هم کش سرور را خالی کنید و هم دکمهٔ پاکسازی همان CDN را. تا وقتی عمر رونوشت شبکه تمام نشده، مهمان شهر دیگری ممکن است نسخهٔ دیروز را بگیرد.
نام این دکمه در هر شرکت فرق دارد. آزمونش یکی است: نشانی فایل را بعد از پاکسازی، بدون ورود به مدیریت، تازه ببینید.
سایت محلی همیشه به این لایه نیاز ندارد
اگر تقریباً همهٔ مشتریها در یک شهرند و هاست هم در مسیر شبکهٔ همانها قرار دارد، سود فاصلهٔ جغرافیایی کم است. نقشهٔ جهانی شهرها، بهتنهایی دلیل خرید نیست. چیزی که مهم است این است که مسیر واقعی کاربر تا فایل کوتاه و پایدار باشد.
بعضی شبکههای بینالمللی از داخل ایران کند یا ناپایدارند. اگر سایت را پشت سرویسی بگذارید که از شبکهٔ مشتری باز نمیشود، صفحهای که دیروز مستقیم از هاست بالا میآمد امروز برای همان مشتری قطع است. قبل از بستن مسیر مستقیم، یک بار سایت را از خط معمولی مشتری امتحان کنید، نه فقط از رایانهٔ شرکت طراح.
در مقابل، وقتی تصویر زیاد است، بازدید از چند منطقه میآید، یا هاست زیر فشار فایل ثابت خسته میشود، این لایه معنی دارد. هزینهٔ پلن را در سایت همان شرکت ببینید. این مطلب عدد تعرفه ندارد و قیمت خدمات ایلیاوب هم نیست.
وقتی شبکه خراب است سایت را گروگان نگیرید
اگر DNS را کامل به CDN سپرده باشید، قطع شدن آن شرکت میتواند دامنه را هم از کار بیندازد در حالی که هاست سالم است. رکورد قبلی و نشانی اصلی سرور را جایی بنویسید تا بتوانید در صورت قطعی طولانی، نام را موقتاً مستقیم به هاست برگردانید.
پیشخوان مدیریت و درگاه پرداخت باید به برنامهٔ اصلی برسند. بعد از روشن کردن شبکه، یک ورود به مدیریت، یک سبد آزمایشی و یک تصویر تازه را جداگانه ببینید. باز شدن صفحهٔ اول بهتنهایی یعنی هر سه درست شدهاند نیست.
سه لایه را با هم عوضی نگیرید
| لایه | کجا نشسته | اگر خالی نشود |
|---|---|---|
| کش مرورگر | دستگاه همان بازدیدکننده | فقط همان نفر فایل کهنه میبیند |
| کش هاست یا افزونه | سرور اصلی سایت | مهمانهایی که مستقیم به هاست میرسند کهنه میبینند |
| CDN | شبکهٔ بیرون از هاست | حتی بعد از پاک کردن هاست، فایل قبلی پخش میشود |
هزینهٔ پلن شبکهٔ توزیع را از همان شرکت بخوانید. این جدول تعرفهٔ رسمی ایلیاوب نیست.
پنج کنترل موقع وصل کردن
- تصمیم بگیرید فایل ثابت پخش شود و سبد و مدیریت مستقیم به برنامه بروند.
- رکورد ایمیل را قبل از تغییر دفترچهٔ دامنه یادداشت کنید.
- گواهی را هم روی شبکه و هم در مسیر تا هاست اصلی چک کنید.
- بعد از روشن کردن، صفحه، تصویر تازه و ورود مدیر را بدون اتکا به حافظهٔ مرورگر خودتان ببینید.
- نشانی بازگشت به هاست را جایی نگه دارید که اگر شبکه قطع شد دامنه بیپناه نماند.
خطاهایی که صفحه را کهنه یا قطع میکند
- فرض این که CDN جای هاست و بکاپ را میگیرد.
- کش کردن سبد، پرداخت یا پیشخوان روی لبهٔ شبکه.
- عوض کردن نیمسرور بدون کپی رکورد نامه.
- پاک کردن فقط کش وردپرس و رها کردن رونوشت CDN.
- انتخاب سرویس فقط با تعداد شهرهای نقشه، بدون آزمون از خط مشتری.
سوالات متداول
CDN همان هاست بهتر است؟
نه. هاست برنامه و فایل اصلی را نگه میدارد. CDN رونوشت را پخش میکند. بدون هاست سالم، شبکه هم منبعی برای پخش ندارد.
با داشتن کش وردپرس دیگر لازم است؟
کش وردپرس روی سرور شماست. CDN برای وقتی است که میخواهید فایل ثابت از جایی نزدیکتر به کاربر بیاید. سایت معرفی کمحجم در یک شهر، اغلب با همان کش سرور کافی است.
چرا تصویر را عوض کردم و هنوز عکس قدیمی است؟
رونوشت شبکه یا مرورگر هنوز فایل قبل را دارد. کش هاست و پاکسازی CDN را هر دو انجام دهید و با پنجرهٔ خصوصی بسنجید.
ایمیل سایت به CDN ربط دارد؟
به خود نامه نه، به رکورد دامنه چرا. اگر با وصل کردن شبکه دفترچهٔ دامنه عوض شود و رکورد ایمیل نیاید، نامه قطع میشود در حالی که صفحه باز است.
اگر شرکت CDN قطع شود سایت هم میخوابد؟
اگر دامنه فقط از مسیر آن شبکه جواب بدهد، بله، حتی وقتی هاست سالم است. برای همین راه برگشت رکورد به هاست را از قبل بدانید.
ادامه مسیر
این موضوع به صفحات و مقالههای زیر وصل است. لینکها برای تصمیم بعدی است، نه فهرست تزئینی.
- سرعت سایت
- نگهداری سایت
- مشاوره و برآورد پروژه
- کش سایت چیست و چرا تغییر صفحه دیده نمیشود؟
- چرا سرعت سایت پایین است؟
- هاست چیست و چه فرقی با دامنه دارد؟
- نیمسرور چیست و چه فرقی با DNS و دامنه دارد؟
جمعبندی
CDN را وقتی بخواهید که فایل ثابت از مسیر نزدیکتر به مشتری بهتر میرسد و خود آن مسیر برای مشتری باز است. هاست را سر جایش بگذارید، ایمیل را در تغییر دامنه فراموش نکنید، و بعد از هر ویرایش رونوشت همین شبکه را هم خالی کنید.
اگر سایت پشت یک شبکهٔ توزیع رفته و تصویر تازه یا نامهٔ شرکت قطع شده، از مشاوره و برآورد پروژه در ایلیاوب استفاده کنید. برآورد بعد از دیدن رکورد دامنه و محل هاست انجام میشود.